قانون یک سوم در عکاسی

با دوستان هنرمندتون به اشتراک بگذارید

قانون یک سوم یکی از چند ده قانون ترکیب بندی در عکاسیه . اما به دلیل کاربرد زیادی که داره تقریبا به معروف‌ترین و متداول ترین قانون ترکیب بندی تبدیل شده . این معروفیت به حدیه که در دوربین های موبایل هم گزینه ای برای نشون دادن خطوط راهنمای این قانون وجود داره . 

اگر خاطرتون باشه قبلا در مقاله ای گفتم که عکاسی با موبایل امروز نه تنها به یک سبک عکاسی تبدیل شده ، بلکه متداول ترین سبک عکاسی هم هست . چون که بیشترین عکس هایی که در تاریخ گرفته شده با دوربین های موبایل بوده . بنابراین خیلی طبیعیه که کلی ترفند و آموزش برای عکاسی با موبایل وجود داشته باشه ؛ حتی من هم هنوز سعی میکنم مقاله های جدید بین‌المللی رو دربارش بخونم تا خودم رو آپدیت نگه دارم .

عکاسی با موبایل نه تنها به یک سبک عکاسی تبدیل شده ، بلکه مهم ترین سبک هم محسوب میشه .

خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در گوشی
خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در گوشی

قانون یک سوم چیست ؟

احتمالا با این قانون آشنا هستید ؛ شاید هم تازه وارد عکاسی شدید و هنوز درگیر این اصطلاحات نشدید . در هر صورت یک بار می‌خوام این قانون خیلی ساده رو توضیح بدم .
قانون یک سوم (rule of thirds) یک قانون در عکاسی و نقاشی هست؛ و میگه اگه دو خط افقی و دو خط عمودی در عکس بکشیم ، محل برخورد این خطوط ، بهترین مکان برای وجود عناصر مهم صحنه هست . عکس زیر رو ببینید

استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از سوژه
استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از سوژه

همون طور که گفتم دو خط عمودی و دو خط افقی با فاصله‌های مساوی در عکس کشیده شده . حالا جاهایی که این خطوط به هم برخورد می‌کنن بهترین مکان برای قرار گرفتن سوژه‌ی اصلیتونه . چون که طبق اصول روانشناسی ، بیشترین توجه رو به خودش جلب می‌کنه

طبق اصول روانشناسی ، رعایت قانون یک‌سوم ، حداکثر توجه رو به عکس‌ها جلب میکنه.

این شد تمام چیزی که از قانون معروف یک سوم باید بدونیم . دونستن این موضوع جالبه که این قانون به قدری معروف هست که خیلی ها به اشتباه فکر می‌کنن ترکیب بندی در عکاسی فقط و فقط باید مبتنی به قانون یک سوم باشه . نه . ما ده‌ها قانون ترکب بندی داریم که خود من هم همشون رو حفظ نیستم . اما مهمترین قانون ، همین قانون یک سوم هست که خیلی خیلی ازش استفاده می‌شه.

فعال کردن راهنمای قانون یک سوم در دوربین های موبایل

نیازی به گفتن این موضوع نیست . اما از اون جهت که مایلم این مقاله کامل باشه و هر کس با خوندنش نیازی به مطالعه‌ی مقاله‌ های دیگه نداشته باشه ، این رو هم توضیح میدم .

توی نرم افزار دوربین موبایلتون ، حالا از هر برند و مدلی که باشه ، یک گزینه ای توی تنظیمات دوربین داره به نام Grid . فقط کافیه این گزینه رو فعال کنید تا خطوط راهنمای قانون یک سوم براتون نمایش داده بشه .

قانون یک سوم در عکاسی با موبایل
قانون یک سوم در عکاسی با موبایل

البته اگه زیاد با گوشی یا دوربینتون عکس بگیرید ، به طور ذهنی میتونین محل طلاقی این خطوط رو حدس بزنید . برای رعایت قانون یک سوم همون هم کافیه . اما به هر دلیلی اگر دوست دارید این خطوط نمایش داده بشه ، در منوی تنظیمات دوربینتون به راحتی پیداش می‌کنین .

۱.عکاسی از چشم انداز و افق

وقتی از منظره یا چشم اندازی در دوردست عکس می‌گیرید ، اینو یادتون باشه که هیچ وقت نباید افق ، در مرکز کادر عکس باشه . چون از نظر ترکیب بندی کسل کننده میشه . با استفاده از قانون یک سوم و خطوط راهنمایی که روی گوشیتون هست ، افق رو در یک سوم پایینی عکس قرار بدید . این حرکت  کوچیک باعث جذابیت چند برابری عکس شما میشه و یک پله حرفه‌ای‌تر نشونش میده .

استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره
استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره

مثلا در عکس بالا دو بار قانون یک سوم استفاده شده . یک بار برای تعیین محل قرار گیری مرز آسمون و دریا ، که کل ساحل و دریا در یک سوم پایینی کادر هستن . و بار دوم هم برای تعیین موقعیت خورشید ، که خورشید در یک سوم سمت چپ عکس هست.

استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره
استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره

در عکس بالا علاوه بر دو بار استفاده از قانون یک سوم که در عکس قبل هم بود ، برای بار سوم هم از این قانون استفاده شده . یعنی علاوه بر مرز بین دریا و آسمون و مکان قرار گیری خوردشید که مثل عکس بالایی هست ، موقعیت پرنده هم در یک سوم پایینی و راست عکس قرار داره . بنابراین در این عکس ۳ بار از قانون یک سوم استفاده شده .

استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره
استفاده از قانون یک سوم در عکاسی از منظره

در عکس بالا از یک درخت به عنوان سوژه‌ی اصلی استفاده شده . همونطور که می‌بینید درخت در یک سوم سمت چپ عکس قرار گرفته . خورشید و ساحل هم مثل عکس های قبلی از همین قانون تبعیت می‌کنن.

۲.عکاسی پرتره

یک راز عکاسی پرتره : مهم‌ترین بخش عکس ، چشم‌های سوژه هست.

بذارید یک راز در عکاسی پرتره رو بهتون بگم : مهم ترین بخش یک عکس پرتره ، چشم‌های سوژه هست . بنابراین حتما اطمینان حاصل کنید که یک یا دو چشم سوژه توی یکی از خطوط راهنمای قانون یک سوم قرار داشته باشه .

خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در عکاسی پرتره
خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در عکاسی پرتره
محل قرار گیری چشم ها با توجه به قانون یک سوم
محل قرار گیری چشم ها با توجه به قانون یک سوم

فرقی هم نداره به صورت عمودی یا افقی عکس می‌گیرید . در هر صورت سعی کنید چشم های سوژه روی یکی از خطوط راهنمای قانون یک سوم قرار داشته باشه . اگر هم به هر دلیلی هر دو چشم سوژه روی خطوط قرار نداشت ، لااقل یکی از چشم ها باید روی خط باشه .

محل قرار گیری چشم ها در پرتره‌ی عمودی
محل قرار گیری چشم ها در پرتره‌ی عمودی

عکس بالا یک مثال از قانون یک سوم برای چشم ها در پرتره‌های عمودی هست . هیچ فرقی نداره به طور افقی عکس میگیرید یا عمودی ؛ در هر صورت رعایت این قانون عکس‌های شما رو یک سروگردن جذاب تر میکنه .

خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در عکاسی پرتره
خطوط راهنمای قانون یک سوم (Grid) در عکاسی پرتره

عکس بالا یک مثال کاملا مشهود از رعایت حداکثری قانون یک سوم در عکاسی پرتره هست . همون طور که حدس میزنین در این عکس ۳ بار قانون یک سوم رعایت شده :

۱.رعایت قانون یک سوم در محل قرار گیری چشم ها (راست-بالا)

۲.رعایت قانون یک سوم درمحل قرار گیری لب‌ها (راست -پایین)

۳.رعایت قانون یک سوم در محل قرار گیری کل صورت (راست-سرتاسری)

قانون ها برای شکسته شدن نوشته می‌شن !

در دوره ها و کلاس هام ، وقتی تمام مطالب رو به طور کامل میگم و درس تموم می‌شه ، به هنرجوهام میگم : مطالب و قانون ها رو یاد گرفتید ؟ طبیعتا اونها هم جواب مثبت میدن . بعد بلافاصله میگم : حالا همشون رو بریزید دور !

نقض قانون یک سوم به طور عمد
نقض قانون یک سوم به طور عمد

قانون ها برای شکستن و نقض شدن وضع میشن . درسته که توی همین مقاله در مورد لزوم رعایت قانون یک سوم تاکید زیادی کردم و کل این مقاله در مورد قانون یک سوم هست ؛ اما الان میگم که گاهی باید این قانون و تمام قانون های عکاسی رو بشکنیم و کاری رو بکنیم که دلمون میخواد .

گاهی باید تمام قوانین عکاسی رو بشکنیم و کاری رو انجام بدیم که دلمون می‌خواد .

مدتی قبل در صفحه‌ی اینستاگرامم یک پست در مورد همین موضوع گذاشتم . توصیه میکنم اگه قبلا کپشنش رو خوندید دوباره بخونید ؛ و اگه نخوندید حتی یک ثانیه هم برای خوندنش معطل نکنید

حلا برید بیرون و عکس بگیرید!

اگر از من سوال کنن مهمترین عامل حرفه‌ای شدن در عکاسی چیه . این جواب رو میدم : عکس بگیرید . عکس بگیرید . باز هم عکس بگیرید .
حالا که با کاربرد قانون یک سوم در عکاسی با گوشی آشنا شدید وقتشه که برید بیرون و عکس بگیرید . همین الان برید توی پارک نزدیک خونتون و شروع کنید از گل و درخت و گربه و… عکس بگیرید . یا به دوستاتون پیام بدید و یه دورهمی بچینید . اونجا شما کاربرد این قانون رو بهتر از بقیه می‌دونید و عکساتون یک پله حرفه‌ای تر از بقیه ی دوستاتون خواهد بود .

 

 

درباره‌ی نویسنده‌ی این مقاله

رضا صادقی
رضا صادقی(مدیر سایت)
من رضاصادقی هستم . مدیر وبسایت رضاصاد . عکاس ، طراح ، ادیتور ، ریتاچر ، تدوینگر ، نویسنده ، مدرس ،مدیر تبلیغات ، کارشناس فروش . این سایت رو تاسیس کردم تا بزرگترین و جامع ترین سایت هنری فارسی زبان باشه

اگه این مقاله رو مطالعه کردید یک معنی واضع داره : اینکه شما یک هنردوست هستید . پس نظر شما برای ما بی‌نهایت مهمه . با نوشتن نظرتون به سایت ما افتخار می‌دید ؟

۹ دیدگاه